Рекламный баннер 990x90px header-top
79.15
91.84
Рекламный баннер 728x90px center-top

Рубрика «Хүннүң чуруу»

Рубрика «Хүннүң чуруу»

Чурукта Тес-Хемде «Чодураа» совхозунуң мурнакчы саанчызы Оюмаа Баткар. 1978 чыл.

Тыва улустуӊ тоолдарында херээжен кижини угаан-медерелдиг, өг-бүлезиниӊ чырыткызы; кыс кижи эки болза, бажын ишти кезээде чурум чыскаалдыг болур; эр кижи ону дыӊнап чоруур болза човулаӊга таварышпас деп көргүзүп турар.

Билдингир тыва шулукчу, чогаалчы Александр Даржай шак-ла ол ышкаш база авазыныӊ чагыгларын дыӊнап чорааш, төлептиг бооп чоруурун көргүскен:
«Чүү-даа чүве эге-баштыг, үре-түӊнүг,
Чүнү кылып турарыӊны дөгерезин
Шүгдүнүп чор, туружуӊ көр, тодаргайла,
Чүгле ынчан меге-шыныӊ көстүр»
дээн сен.
Оӊгул-чиӊгил оруктарны оваарып көөр –
Отка-көскедүшпезин-не кызып чор мен.

Ие кижиниң ынакшылын, ооң шуужуп баткан хөй-ле ажыл-херээн ажы-төлдери, өөнүң ээзи шупту шын үнелеп чоруур бе? Дыка хөй улус ону кыс хиндиктиг кижиниң уян сеткили кылдыр хүлээп алыр болгаш, тоомча чок артырып чорууру билдингир. Өг-бүле бүрүзү ажы-төлүн төлептиг аажы-чаңныг кылдыр кижизидери кол сорулгазы болур ужурлуг.

Тыва өг-бүлеге кижизидилгениң кол өзээ – ук чоннуң кижи дугайында өөредии. Бурунгу тывалар кижини, ылаңгыя ие кижини, хүндүлээр болгаш чаш уругну бурган дижир чораан. Ие кижиге чүдүп, мөгеери база тыва чаңчыл болур. Чүге дээрге ол чырык черге төлдү чаяар. Аа сүдү-биле эмзирип, доруктур азырап, угаан киир сургап, ажыл-ишке өөредип каар кол кижи. Ынчангаш аныяк өскенни ие кижини хүдүлеп, ону камнаар кылдыр өөредири – өг-бүлениң ыдыктыг хүлээлгези.
0

Оставить сообщение:

Рекламный баннер 728x90px center-bottom
Поделитесь новостями с жителями города
Если Вы стали свидетелем аварии, пожара, необычного погодного явления, провала дороги или прорыва теплотрассы, сообщите об этом в ленте народных новостей. Загружайте фотографии через специальную форму.
Рекламный баннер 200x200px sidebar-right
Рекламный баннер 200x200px sidebar-right
Полезные ресурсы